FƏLSƏFİ  MƏNBƏLƏR

 

XIV ƏSR

 

   

ƏRƏFƏ - 1300

 

 

 

1300    

 Duns Scott

 Video-Az.

  

 

 

 Video-En.

 

XIV ƏSR

1301 

 

 

1301  

 Meister Eckhart(Johannes Eckhart)

 Video-Az.

  

  Die Rede der Unterscheidung 

 Mövcud olan hər bir şeydə Tanrının varlığını təsdiq edən, bu səpkidə bir çox müddəaları Papa tərəfindən yalan elan edilən, əsərlərini latın dilində deyil, alman dilində yazan və bununla da alman fəlsəfi dilinin yaradıcısı olan zadəgan mənşəli alman teoloqu və mistik filosofu Mayster Ekhartın(1260-1328) əsas əsəri olan  "Moizələr və mühakimələr" əsəri onun monastır qardaşları ilə söhbətlərindən yaranmışdır.

 Video-En.

 

 1304-07

  Dante Alighieri

 Video-Az.

  

   Convivio

 

  Qədim zadəgan nəslindən dahi italyan şairi, italyan ədəbi dilinin banisi, Bolonya Universitetində fəlsəfi təhsil almış Aligyeri Dantenin (1265-1321) "Ziyafət" əsəri 

 Video-En.

 1312

  Dante Alighieri

 Video-Az.

  

   De Monarchia

 

  Qədim zadəgan nəslindən dahi italyan şairi, italyan ədəbi dilinin banisi, Bolonya Universitetində fəlsəfi təhsil almış Aligyeri Dantenin (1265-1321) "Monarxiya haqqında" adlı siyasi risaləsində vahid ümumdünya monarxiyası ideyası insanların əmin-amanlığını, ictimai ədaləti təmin edə biləcək dövlət quruluşu kimi müdafiə edilir.

 Video-En.

1312

  Dante Alighieri

 Video-Az.

  

   Divina Commedia 

 

  Qədim zadəgan nəslindən dahi italyan şairi, italyan ədəbi dilinin banisi, Bolonya Universitetində fəlsəfi təhsil almış Aligyeri Dantenin (1265-1321) xələfləri tərəfindən  "İlahi komediya" adlandırılmış "Komediya" əsəri.  "Röya" formasında yazılmış bu əsərdə dini təsəvvürlərə görə üç hissədən ("Cəhənnəm", "Əraf (təmizlik)", "Cənnət") ibarət axirət dünyasına səyahət təsvir edilir. Xristianlığın əsas ehkamı üqnum ilə əlaqədar 3 rəqəmi və onun müxtəlif hasilləri əsərin quruluşuna, məzmununa güclü təsir göstərmişdir. Poema 3 hissədən, hər hissə 33 nəğmədən ibarətdir. Əsərdəki rəmzlərin 3 mənası (hərfi, dini-əxlaqi və siyasi) var. Dante Fales, Heraklit, Anaksaqor, Empedokl,  Demokrit, Sokrat, Platon,  Diogen, İbn Sina və İbn Rüşdün cəhənnəmin birinci dövrəsində olduğunu bildirir.

 Video-En.

 

  1320

 

 Video-Az.

  

 

 Mahmud Şəbüstəri. Sirr gülşəni

 Video-En.

 

 1339

 Heinrich Seuse (Heinrich (von) Suso, Heinrich von Berg)

 Video-Az.

  

  Horologium sapientiae 

 Alman teoloqu, yazıçısı və şairi, mistik filosofu, Ekhartın tələbəsi Henrix Suzonun(1295-1366) "Müdrüklüyün dua kitabı" onun demək olar ki bütün digər əsərlərindən fərqli olaraq alman dilində deyil, latın dilində yazılmış yeganə əsəri olmasına baxmayaraq, əhali içərisində onun ən populyar olan, dəfələrlə çap olunan və münatürlə bəzədilən kitabı idi.

 Video-En.

 

1341 

 Occam

 Video-Az.

  

 Summa Logicae

 Okkam. Bütün məntiqin toplusu

 Video-En.

1343   

 Francesco Petrarca

 Video-Az.

 Epistola ad posteros

 İtalyan İntibahının banisi Françesko Petrarkanın "Gələcək nəsillərə ünvanlanmış avtibioqrafiya" əsəri müəllif həyatının zahiri tərəflərini ön plana çəkir.

 Video-En.

1343   

 Francesco Petrarca

 Video-Az.

 De contemptu mundi

 İtalyan İntibahının banisi Françesko Petrarkanın Avqustinlə dialoq formasında yazdığı "Dünyaya nifrət haqqında" adlı əsəri

 Video-En.

 

 1361

 Johannes Tauler

 Video-Az.

  

 

 Alman teoloqu, mistik filosofu, Ekhartın ardıcılı, lakin Ekhartdan fərli olaraq mistikaya və fəlsəfi mühakimələrə meyllilikdən daha çox xalqda xristian duyumunu oyatmağa çalışan və özünündən sonra heç bir traktat saxlamayan İohann Taulerin(1300-1361) ardıcılları tərəfindən yazıya köçürülən "Moisələr"i

 Video-En.

 

 

1375 

 

 Video-Az.

  

 

  İbn Xəldun. Müqəddimə

 Video-En.

1365   

 

 Video-Az.

  

 

 Hafiz

 Video-En.