FƏLSƏFİ  MƏNBƏLƏR

XX ƏSR

 

(1946-1952)

 

 

 

 

1946  

 

 

1946

 Charles W. Morris

Video-Az.

 

 

Signs, Language and Behavior

 Amerikan filosofu, semiotikanın yaradıcılarından biri Çarlz Morrisin(1901—1979) "İşarələr, Dil və Davranış" adlı əsəri

Video-En.

 

1946

   William Kurtz Wimsatt

Monroe Beardsley

 Video-Az.

 

 The Intentional Fallacy

   Amerikan tənqidşisi və filosofu, Yel Universitetinin professoru Uilyam Körtz Vimsatt (1907–1975) və Amerika filosofu, Estetika Cəmiyyətinin prezidenti Monrou Biədzli (1915-1985) özlərinin "Düşünülmüş yalan" adlı məqaləsində düşünülmüş yalan(intentional fallacy) anlayışını irəli sürürlər.

 Video-En.

 

 

1946

  Roman Ingarden

 Video-Az.

 

  O budowie obrazu. Szkic z teorii sztuki

  Polşa filosofu, fenomenologiyanın görkəmli nümayədəsi Roman İnqardenin(1893-1970) polyak dilində yazdığı  "Rəsmin strukturu: sənət nəzəriyyəsinin eskizi" məqaləsi 

 Video-En.

 

 

1946

  Erich Fromm

 Video-Az.

 

 Psychoanalyse & Ethik

 

Yəhudi mənşəli Alman-Amerikan filosofu, psixoanalitik, Frankfurt məktəbinin nümayəndəsi, neofreydizmin və neomarksizmin nümayəndələrindən biri Erix Frommun(1900-1980) "Psixoanaliz və etika" adlı əsəri

 Video-En.

 

1946

 Niels Bohr

 Video-Az.

 

 Newton's Principles and Modern Atomic Mechanics

 

  Danimarka fiziki, Nobel mükafatı laureatı Nils Borun(1885-1962) Londonda Kral İnstitutunda Nyutonun anadan olmas;n;n 300 illiyinə həsr olunmuş tədbirdə "Nyutonun prinsipləri və müasir atom mexanikası" mövzusunda məruzəsi

 Video-En.

 

1946

  Michael Polanyi

 Video-Az.

 

 Faith and Society

 

  Macar-yəhudi mənşəli ingilis filosofu, qeyri-aşkar bilik ("şəxsiyyət biliyi") konsepsiyasının müəllifi Maykl Polaninin "İnam və cəmiyyət" adlı əsəri  

 Video-En.

 

1946

  Karl Jaspers

 Video-Az.

 

 Die Schuldfrage. Ein Beitrag zur deutschen Frage

 

Alman filosofu Karl Yaspersin(1883-1969) "Günah haqqında məsələ. Almam günahı problemi" adlı əsəri.

 Video-En.

 

 

1946

  Michael Polanyi

 Video-Az.

 

  Science, Faith, and Society

 

  Macar-yəhudi mənşəli ingilis filosofu, qeyri-aşkar bilik ("şəxsiyyət biliyi") konsepsiyasının müəllifi Maykl Polaninin "Elm, inam və cəmiyyət" adlı əsəri  

 Video-En.

 

1946

  Jean-Paul Sartre

 Video-Az.

 

 L Existentialisme et la humanisme.

Video-En.

   Fransız filosofu Jan-Pol Sartrın(1905-1980) "Ekzistensializm - humanizmdir" adlı əsəri

 Rus mətni

 

 

1946

 Gaston Bachelard

 Video-Az.

  

 La terre et les rêveries du repos

 Fransız filosofu və sənətşünası Qaston Başlyarın(1884-1962) "Yer üzü və sükunət barədə xülyalar" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1946

 Karl Jaspers

 Video-Az.

 

 Nietzsche und das Christentum

 

Alman filosofu Karl Yaspersin(1883-1969) "Nitşe və xristianlıq" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1946

  Roman Ingarden

 Video-Az.

 

  O dziele architektury

  Polşa filosofu, fenomenologiyanın görkəmli nümayədəsi Roman İnqardenin(1893-1970) polyak dilində yazdığı  "Memarlıq əsərləri barədə" məqaləsi 

 Video-En.

 

 

1946

  Max Planck

Video-Az.

 

 Wissenscbaftliche Selbslbiographie

 

  Alman fiziki, kvant fizikasının banisi, Nobel mükafatı laureatı Маks Plankın(1858-1947) "Elmi avtobioqrafiya"sı

Video-En.

 

 

 

1946

  Carl Gustav Jung

 Video-Az.

 

 Psychologie und Erziehung

 

 İsveçrə psixoloqu, analitik psixologiyanın banisi   Karl Qustav Yunqun(1875-1961) alman dilində yazdığı "Psixologiya təhsil" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1946

 Nicolai Hartmann

Video-Az.

 

 Leibniz als Metaphysiker

 

 Alman filosofu, Marburq Universitetində Kogenin və Natorpun tələbəsi, və sonradan həmin universitetin professoru Nikolay Hartmanın(1882-1950) "Leybnits metafizik kimi" adlı əsəri

Video-En.

 

 

1946

  Georges Lemaître

 Video-Az.

 

  L’Hypothèse de l’atome primitif

 

 Belçika katolik ruhanisi, astronom və riyaziyyatçı, genişlənməkdə olan Kainat nəzəriyyəsinin və Kainatın ilkin atomdan yaranması barədə nəzəriyyənin banisi, Harvard rəsətxanasında Harlou Şepli ilə birlikdə tədqiqatlar aparan və Massaçusets Universitetində elmlər doktoru diplomunu alan, 1960-ci ildən öldüyü günə qədər Papa Elmlər Akademiyasının prezidenti Jorj Lemetrin(1894-1966) "" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

 

 

1946

  Николай Бердяев

 Video-Az.

 

 Русская идея (Основные проблемы русской мысли XIX века и начала XX века)

 

   Rus filosofu Nikolay Berdyayevin "Rus ideyası" adlı əsəri   

 Video-En.

 

 

1947  


 

1947

 Theodor Adorno,

Max Horkheimer

 Video-Az.

 

 Dialektik der Aufklärung

 Alman filosofu və sosioloqu, Frankfurt məktəbinin aparıcı nümayəndələrindən biri, cəmiyyətin "tənqidi nəzəriyyəsi" ilə tanınan  Teodor Adornonun(1903-1969) və Maks Horkhaymerin(1895-1973)  "Maarifçiliyin dialektikası" adlı əsəri

 Video-En.

 

1947

  Max Horkheimer

 Video-Az.

 

 Eclipse of Reason

 

Yəhudi mənşəli alman-Amerikan filosofu və sosioloqu, Frankfurt məktəbinin banilərindən biri, Frankfurt Universitetinin professoru (1930-33), Kolumbiya Universitetinin professoru (1934-49), Frankfurt Universitetinin professoru (1949-63) və rektoru (1951-53)  Maks Horkhaymerin(1895-1973) "Zəkanın tutulması" adlı əsəri  

 Video-En.

 

 

1947

  Roman Ingarden

 Video-Az.

 

  Spór o istnienie Świata

  Polşa filosofu, fenomenologiyanın görkəmli nümayədəsi Roman İnqardenin(1893-1970) polyak dilində yazdığı  "Dünyanın mövcudluğu barədə mübahisə" məqaləsi 

 Video-En.

 

1947

  Simone de Beauvoir

[simɔn də boˈvwaʁ]

 Video-Az.

 

 Pour une morale de l'ambiguïté

 

 Fransız yazıçısı, ekzistensialist filosof, siyasi fəal, feminist və sosial nəzəriyyəçi Simona de Bovuarın(1908-1986) ekzistensializm haqqda tədqiqatının ikinci essesi olan "İkili Etika" Fransız ekzistensializminə ən yaxşı giriş idi. Onun sadəliyi Sartrın Varlıq və Heçlik əsərinin çətin dərk olunan məzmunu ilə müqayisədə çox anlaşıqlı idi. Bovuar burada şəraitin yaratdığı məcburiyyətlə mütləq azadlığın ekzistensialist dilemmasını qarşı-qarşıya qoyur.

 Video-En.

 

 

1947 

  Emmanuel Lévinas

 Video-Az.

 

  De l'Existence à l'Existent

  Yəhudi mənşəli fransız filosofu, 1973-1976-cı illərdə Paris Universitetinin professoru Emmanuel Levinasın(1905-1995) "Mövcud olmadan mövcud olana doğru" adlı əsəri 

 Video-En.

 

1947

  Erich Fromm

 Video-Az.

 

 Man for Himself: An Inquiry Into the Psychology of Ethics

 

Yəhudi mənşəli Alman-Amerikan filosofu, psixoanalitik, Frankfurt məktəbinin nümayəndəsi, neofreydizmin və neomarksizmin nümayəndələrindən biri Erix Frommun(1900-1980) "İnsan özü üçün: Etikanın psixologiyasına dair tədqiqat" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

 

1947

  Alfred North Whitehead

 Video-Az.

 

 Essays in Science and Philosophy

 

 İngilis riyaziyyatçısı və filosofu, proses fəlsəfəsinin başlıca nümayəndəsi, 63 yaşından Harvard Unuversitetinin fəlsəfə professoru Alfred Nort Uaythedin "Elm və fəlsəfəyə dair Esselər" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

 

1947  

  Hans Reichenbach

 Video-Az.

 

Elements of Symbolic Logic

 

Yəhudi mənşəli Alman-Amerikan filosofu, məntiqi empirizmin nümayəndəsi, Berlin dərnəyinin banisi Hans Reyxenbaxın (1891-1953) "Simvolok məntiqin əsasları" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1947

  Albert Camus

 Video-Az.

 

 La Peste

  Fransız yazıçısı və filosofu, ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatı  Alber Kamyunun(1913-1960)  "Taun" romanı 

 Video-En.

 

1947


 Paul Ricœur,

Mikel Dufrenne

 Video-Az.

 

 Karl Jaspers et la philosophie de l'existence

   

Fransız filosofları  Pol Rikörün(1913-2005) və Mişel Düfrenin(1910-1995)   "Karl Jaspers və mövcudluğun fəlsəfəsi" adlı əsəri

 Video-En.

 

1947

  Max Planck

Video-Az.

 

 

 

  Alman fiziki, kvant fizikasının banisi, Nobel mükafatı laureatı Маks Plankın(1858-1947) "Xatirələr"i

Video-En.

 

1947

 Ernst Bloch

Video-Az.

 

 Freiheit und Ordnung

Alman filosofu, sosioloqu, "ümid fəlsədəsi"nin "hələ ki-Qeyri-varlıq ontologiyası"nın yaradıcısı Ernst Bloxun(1885-1977) "Azadlıq və nizam" adlı əsəri

Video-En.

 

1947

  Karl Jaspers

 Video-Az.

 

 Von der Wahrheit

 

Alman filosofu Karl Yaspersin(1883-1969) "Həqiqət haqqında" adlı əsəri

 Video-En.

 

1947

  Roman Ingarden

 Video-Az.

 

  Szkice z filozofii literatury

  Polşa filosofu, fenomenologiyanın görkəmli nümayədəsi Roman İnqardenin(1893-1970) polyak dilində yazdığı  "Ədəbiyyatın fəlsəfəsinin eskizləri" adlı əsəri 

 Video-En.

 

 

1947

  Николай Бердяев

 Video-Az.

 

  Творчество и объективация

(Опыт эсхатологической метафизики)

 

   Rus filosofu Nikolay Berdyayevin "Yaradıcılıq və obyektivasiya" adlı əsəri   

 Video-En.

 

 

1947

  Pitirim Sorokin

 Video-Az.

 

 Society, Culture, and Personality. Their Structure and Dynamics. A System of General Sociology

 

 Rus inqilabçısı, sonradan rus-amerikan sosioloqu, 1931-ci ildə Harvard Universitetinin Sosiologiya fakültəsinin banisi və 1942-ci ilə qədər rəhbəri, 1931-1959-cu illərdə Harvard Universitetinin professoru, 1965-ci ildə Amerika Sosiologiya Assosiasiyasının prezidenti, sosial stratifikasiya və sosial mobillik nəzəriyyələrinin yaradıcılarından biri Pitirim Sorokinin (1889-1968) "Cəmiyyət, Mədəniyyət və Şəxsiyyət. Onların strukturu və dinamikası. Ümumi Sosiologiya sistemi" adlı əsəri.  

 Video-En.

 

 

 

1948  


 

1948

  10th İnternational Congress of Philosophy. Amsterdam, Netherlands

 Video-Az.

 

 

 Niderlandın Amsterdam şəhərində "İnsan, bəşəriyyət və humanizm" mövzusu üzrə keçirilən 10-cu Beynəlxalq Fəlsəfə Konqresinin materialları. Konqresdə antifaşist tematika üstünlük təşkil etmişdir. 10-cu konqresdən başlayaraq Ümumdünya Fəlfəfə Konqresləri YUNESKO-nun himayəsi altında Fəlsəfə Cəmiyyətlərinin Beynəlxalq Federasiyası tərəfindən təşkil olunur.

 Video-En.

 

1948

  Le Corbusier

 Video-Az.

 

 Le Modulor

 

   İsveçrə mənşəli fransız memarı və nəzəriyyəçisi, müasir memarlığın liderlərindən biri, memarlıqda rasionalizm və inşaatın sənayeləşdirilməsi ideyalarının müəllifi, memarlıq təcrübəsinə lentvari-üfüqi pəncələr, yastı dam-bağ, dayaq sütunlar üzərində ucaldılmış bina kimi yeniliklər gətirmiş, Paris, Buenos Ayres və  Əlcəzair şəhərlərini planlaşdırılmasında yeni urbanizm təmayüllərini tətbiq edən  şəhər planlayıcısı, dizayner, rəssam, yazıçı Le Korbuzyenin(1887-1965) "Modulor" adlı əsəri.

 Video-En.

 

 

1948

 Karl Jaspers

 Video-Az.

 

 Der philosophische Glaube

 

 Alman filosofu Karl Yaspersin(1883-1969) "Fəlsəfi inam" adlı əsəri

 Video-En.

 

1948

  Charles Hartshorne

 Video-Az.

 

 The Divine Relativity:

A Social Conception of God

 

Uaythedin proses fəlsəfəsini proses teologiyasına doğru inkişaf etdirən Amerika filosofu, Çikaqo Universitetinin,  Emori  Universitetinin və Texas Universitetinin professoru Çarlz Hartshornun(1897-2000) "İlahi nisbilik: tanrının sosial konsepsiyası" adlı əsəri

 Video-En.

 

1948

 Étienne Gilson

 Video-Az.

  

 L’être et l’essence

 Fransız dini filosofu, neotomist Etyen Jilson(1884-1978) özünün "Varlıq və mahiyyət" adlı fəlsəfi traktatında Varlıq anlayışının təhlilini Parmeniddən başlayır. Jilson əsərin Parmenidə və Platonçulara həsr olunmuş "Varlıq və Vahid" adlı birinci fəslində təsdiq edir ki, Parmenid varlığı abstrakt olaraq deyil, konkret olaraq götürmüşdür və varlığı mövcudolmaya qarşı qoymuşdur. Platon da bu məsələdə Parmenidin ardınca getmişdir. Platon varlıqla yanaşı mahiyyəti (yun. ουσία, fr. essence) də kəşf etmişdir. Əsərin «Mövcudluq və substansiya” adlanan ikinci hissəsində aristotelizmdən söhbət gedir. Aristotelin mahiyyət (ουσία) anlayışı həm essence kimi, həm də “özündə öz mövcudluğunun mənbəyinə malik olan” kimi tərcümə olunur. Bu mahiyyət aksidensiyalara qarşı qoyulur. Jilson Aristotelin ontologiyasının “fundamental ikiliyi”ni qeyd edir. Bu “fundamental ikiliyk” gah Platon ənənələrinə gedib çıxır, gah da konkret şeylərə qarşı qeyri-adi maraq yaradır. Bu “fundamental ikiliyk” gah realistlər və nominalistlər arasında universaliyalar barədə mübahisəyə səbəb olmuşdur. Əsərin «Mövcudluq və mövcudolma” adlanan üçüncü hissəsində tomizmdə mahiyyətin və mövcudolmanın varlıq çərçivəsində fərqləndirilməsindən bəhs olunur. Əsərin «Mahiyyət mövcudolmanın əleyhinə” adlanan dördüncü hissəsində tomizmin izahı davam etdirilir. Əsərin «Ontologiyanın qaynaqlarında” adlanan beşinci hissəsində Yeni dövrün metafizikasından bəhs olunur. Əgər metafizika ozündə mahiyyəti və mövcudolmanı ehtiva edən mövcudluq barəsində elm olmuş olsaydı, onda XVII əsrdə meydana çıxan ontologiya abstrakt şəkildə götürülən mövcudluq haqqında elm olmuş olardı. Əsərin «Mövcudolmanın neytrallaşdırılması” adlanan aıtıncı hissəsi Kanta, «Mövcudolmanın deduksiyası” adlanan yeddinci hissəsi Hegelə, «Mövcudolma fəlsəfənin əleyhinə” adlanan səkkizinci hissəsi Kyerkeqora, «Mövcudolmanın dərk olunması” adlanan doqquzuncu hissəsi Berqsona, «Mövcudolma və fəlsəfə” adlanan onuncu hissəsi ekzistensializmə həsr olunmuşdur.

 Video-En.

 

 

1948

  Paul Ricœur

 Video-Az.

  

 Gabriel Marcel et Karl Jaspers. Philosophie du mystère et philosophie du paradoxe

  Fransız filosofu, hermenevtikanın və fenimenologiyanın ən görkəmli nümayəndələrindən biri Pol Rikörün(1913-2005)   "Qabriel Marsel və Karl Yaspers. Sirrin fəlsəfəsi və paradoksun fəlsəfəsi" adlı əsəri 

 Video-En.

 

 

1948

 Gaston Bachelard

 Video-Az.

  

 La terre et les rêveries de la volonté

 Fransız filosofu və sənətşünası Qaston Başlyarın(1884-1962) "Yer üzü və iradənin xülyaları" adlı əsəri

 Video-En.

 

1948 

  Emmanuel Lévinas

 Video-Az.

 

  Le Temps et l'Autre

  Yəhudi mənşəli fransız filosofu, 1973-1976-cı illərdə Paris Universitetinin professoru Emmanuel Levinasın(1905-1995) "Zaman və başqası" adlı əsəri 

 Video-En.

 

1948

  8th Solvay Conference on Physics. Chair - William Lawrence Bragg (Cambridge)

 Video-Az.

 

 Les particules élémentaires

(Elementary particles).

  Fizikanın fundamental problemlərinin müzakirəsi üçün beynəlxalq Solvey institutları tərəfindən Brüssel şəhərində "Elementar hissəciklər" mövzusu üzrə keçirilən 8-ci Solvey konfransının materialları

 Video-En.

 

 

 

 

1948  

  Hans Reichenbach

 Video-Az.

 

Philosophy and physics

 

Yəhudi mənşəli Alman-Amerikan filosofu, məntiqi empirizmin nümayəndəsi, Berlin dərnəyinin banisi Hans Reyxenbaxın (1891-1953) "Fəlsəfə və fizika" mövzusunda mühazirələri

 Video-En.

 

 

1948

 Charles W. Morris

Video-Az.

 

 The Open Self

 Amerikan filosofu, semiotikanın yaradıcılarından biri Çarlz Morrisin(1901—1979) "Açıq Mən" adlı əsəri

Video-En.

 

1948

  Bertrand Russell

 Video-Az.

 

 Human Knowledge: Its Scope and Limits

 

 Britaniya filosofu və riyaziyyatçısı Bertran Rasselin "İnsan idrakı: inun görüş dairəsi və sərhədləri" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1948

 Maurice Merleau-Ponty

 Video-Az.


  Sens et non-sens

 

Fransız filosofu, fenomenologiyanın nümayəndəsi  Moris Merlo-Pontinin(1908-1961) "Məna və mənasızlıq" adlı əsəri    

 Video-En.

 

 

1948

  Norbert Wiener

 Video-Az.

 

 Cybernetics: Or Control and Communication in the Animal and the Machine

 

  Amerika alimi, "kibernetikanın atası" kimi tanınan Norbert Vinerin(1894-1964) "Kibernetika, və ya Canlıda və maşında idarəetmə və kommunikasiya" adlı klasik əsəri.

 Video-En.

 

1948

  Claude Shannon

 Video-Az.

 

 A Mathematical Theory of Communication

 Amerika alimi, Nobel mükafatı laureatı Klod Şennon(1916-2001) özünün  "Rabitənin riyazi nəzəriyyəsi" adlı məqaləsi ilə informasiya nəzəriyyəsinin əsasını qoymuşdur. "İndormasiya nəzəriyyəsinin atası" kimi tanınan Şennon informasiyanı bu və ya digər situasiyada müəyyənlik ölçüsü kimi başa düşməyi təklif edir. İnformasiyanın əksliyi kimi isə entropiya çıxış edir. Entropiya bu halda qeyri-müəyyənlik ölçüsü kimi, dağılmağa doğru gedən istənilən sistemin nizamsızlıq ölçüsü kimi anlaşılır. İnformasiya qeyri-müəyyənliyi azaltmağa, sistemi təşkil etməyə, düzgün qərar qəbul etməyə imkan verir. Bu, canlı təbiətdə kortəbii olaraq, insanlarda isə şüurlu olaraq baş verir.

 Video-En.

 

1948

  Stephen Toulmin

 Video-Az.

 

 

 An Examination of the Place of Reason in Ethics

 

 

  Britaniya-Amerika filosofu, 1949-1954-cü illərdə Oksford Universitetinin müəllimi, 1954-1955-ci illərdə Avstraliyada Melburn Universitetinin dəvət olunmuş professoru, 1955-1959-cü illərdə Britaniyaya qayıdaraq Linds Universitetinin fəlsəfə kafedrasının rəhbəri, 1959-1960-cı illərdə Kolumbiya, Stenford və Nyu York Universitetlərinin dəvət olunmuş professoru, 1954-1955-ci illərdə Londonda İdeyalar Tarixi Məktəbinin rəhbəri, 1965-ci ildən ömrünün sonuna qədər ABŞ-da, Santa Kruzda Kaliforniya Universitetinin və digər universitetlərin professoru Stiven Edelson Tulminin(1922-2009) "Etikada zəkanın yerinin sınağa çəkilməsi" adlı əsəri onun Kembric Universitetində müdafiə etdiyi doktorluq dissertasiyasıdır.

 Video-En.

 

1948

  Karl Jaspers

 Video-Az.

 

 Vom Ursprung und Ziel der Geschichte

 

 Alman filosofu Karl Yaspersin(1883-1969) "Tarixin mənbələri və məqsədi" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

 

1948

   Burrhus Frederic Skinner

 Video-Az.

 

 Walden Two

   Amerikan psixoloqu, ixtiraçısı, yazıçısı və filosofu, Harvard Universitetinin professoru Börris Frederik Skinnerin (1904-1990) "" adlı romanı

 Video-En.

 

 


 

1949  


 

1949

  John Dewey

 Video-Az.

 

Knowing and the Known

 

Amerikan filosofu, Amerika Fəlsəfə Assosiasiyasının prezidenti Con Düinin(1859-1952) "Dərk edən və dərk olunan" adlı əsəri

 Video-En.

 

1949 

  Emmanuel Lévinas

 Video-Az.

 

  En découvrant l'existence avec Husserl et Heidegger

  Yəhudi mənşəli fransız filosofu, 1973-1976-cı illərdə Paris Universitetinin professoru Emmanuel Levinasın(1905-1995) "Mövcudluğu Husserl və Heideggerlə birgə aşkarlayaraq" adlı əsəri 

 Video-En.

 

1949

   Ralph Barton Perry

 Video-Az.

 

 Characteristically American:

Five Lectures Delivered on the William W. Cook Foundation at the University of Michigan, November–December 1948

   Amerikan filosofu, Harvard Universitetinin professoru(1913–30), Amerika Fəlsəfə Assosiasiyasının prezidenti(1920-21) Ralf Barton Perrinin(1876-1957) "Xarakterik Amerikan" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1949

   William Kurtz Wimsatt

Monroe Beardsley

 Video-Az.

 

 The Affective Fallacy

   Amerikan tənqidşisi və filosofu, Yel Universitetinin professoru Uilyam Körtz Vimsatt (1907–1975) və Amerika filosofu, Estetika Cəmiyyətinin prezidenti Monrou Biədzli (1915-1985) özlərinin "Affektiv yalan" adlı məqaləsində affektiv yalan(affective fallacy) anlayışını irəli sürürlər.

 Video-En.

 

 

 

1949  

  Erich Fromm

 Video-Az.

 

  Psychoanalyse & Religion

 

Yəhudi mənşəli Alman-Amerikan filosofu, psixoanalitik, Frankfurt məktəbinin nümayəndəsi, neofreydizmin və neomarksizmin nümayəndələrindən biri Erix Frommun(1900-1980) "Psixoanaiz və din" adlı əsəri

  

 Video-En.

 

1949

 Lucien Lévy-Bruhl

 Video-Az.

  

  Les carnets de Lucien Lévy-Bruhl

 Fransız filosofu və antropoloqu, Cayms Frezerin təsiri altında məntiqəqədərki təfəkkür nəzəriyyəsini yaradan    "Lüsyen Levi-Brülün(1857-1939) Qeyd dəftərçələri"

 Video-En.

 

1949

  Claude Lévi-Strauss

 Video-Az.

 

Les Structures élémentaires de la parenté

 

Yəhudi mənşəli fransız filosofu, strukturalizmin nümayəndəsi, struktur antropologiyası məktəbinin banisi Klod Klod Levi-Strosun(1908-2009) "Qohumluğun elementar strukturları" adlı əsəri

 Video-En.

 

1949

 Gaston Bachelard

 Video-Az.

  

 Le Rationalisme appliqué

 Fransız filosofu və sənətşünası Qaston Başlyarın(1884-1962) "Tətbiqi rasionaizm" adlı əsəri

 Video-En.

 

1949

  Max Born

 Video-Az.


  Natural Philosophy of Cause and Chance

 

 Yəhudi mənşəli alman-ingilis fiziki, kvant mexanikasının yaradıcılarından biri, Nobel mükafatı laureatı Maks Bornun(1882-1970) "Səbəbin və təsadüfün natural fəlsəfəsi" adlı əsəri müəllifin Oksfordda 1948-ci ildə oxuduğu mühazirələr əsasında yaradılmışdır.

 Video-En.

 

 

 

1949  

  Hans Reichenbach

 Video-Az.

 

The philosophical significance of the theory of relativity

 

Yəhudi mənşəli Alman-Amerikan filosofu, məntiqi empirizmin nümayəndəsi, Berlin dərnəyinin banisi Hans Reyxenbaxın (1891-1953) "Nisbilik nəzəriyyəsinin fəlsəfi mənası" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

 

1949

 Martin Buber

Video-Az.

 Gog und Magog

 Yəhudu ekzistensial filosof, sionizmin nəzəriyyəçisi, Frankfurt Universitetində iudaizm və etika professoru, Yərusəlim Universitetinin professoru, İzrail Elmlər Akademiyasının ilk prezidenti Martin Buberin "Qoq və Maqoq" adlı əsəri

Video-En.

 

1949

  Simone de Beauvoir

[simɔn də boˈvwaʁ]

 Video-Az.

 

 Le Deuxième Sexe

 

 Fransız yazıçısı, ekzistensialist filosof, siyasi fəal, feminist və sosial nəzəriyyəçi Simona de Bovuarın(1908-1986) "İkinci cins" adlı nəzəri əsəri. Əsərin “ Qadın: Mif və Reallıq” fəslində Bovuar yazır ki, kişilər onların ətrafında saxta “sirrli” aura yaratmaqla qadınları cəmiyyətdə “ Başqa” olmağa məcbur edir.

 Video-En.

 

 

1949

Bertrand Russell 

 Video-Az.

 

  Authority and the Individual

 

Britaniya filosofu və riyaziyyatçısı Bertran Rasselin "" adlı əsəri  

 Video-En.

 

1949

  Николай Бердяев

 Video-Az.

 

 Самопознание (Опыт философской автобиографии)

 

   Rus filosofu Nikolay Berdyayevin "" adlı əsəri   

 Video-En.

 

1949

  Heydər Hüseynov

 Video-Az.

 

Azərbaycanda XIX əsrin ictimai və fəlsəfi fikir tarixindən

 

Heydər Hüseynovun "Azərbaycanda XIX əsrin ictimai və fəlsəfi fikir tarixindən" adlı əsəri.  

 Video-En.

 

 

1949

 

 

 Video-Az.

 

 

 

İngilis astronomu və fantast yazıçısı Fred Hoyle Lemetrın kainatın "ilkin atom"dan başlayaraq təkamülü nəzəriyyəsini ironiya ilə "Böyül partlayış" adlandırır.

 Video-En.

 

1949

  Niels Bohr

 Video-Az.

 

Discussions with Einstein
on Epistemological Problems in Atomic Physics

 

  Danimarka fiziki, Nobel mükafatı laureatı Nils Borun(1885-1962) "Eynştenlə atom fizikasında idrak nəzəriyyəsi problemlərinə dair diskussiyalar" adlı əsəri

 Video-En.

 

1949

 Karl Löwith

Video-Az.

 

 Meaning in History: The Theological Implications of the Philosophy of History

 Yəhudi mənşəli alman filosofu, Haydeggerin tələbəsi, Karl Lövitin(1897-1973) "Tarixinin mənası: Fəlsəfə tarixinin teologi aidiyyatı" adlı əsəri

Video-En.

 

1949

 Ernst Bloch

Video-Az.

 

 Subjekt-Objekt

Alman filosofu, sosioloqu, "ümid fəlsədəsi"nin "hələ ki-Qeyri-varlıq ontologiyası"nın yaradıcısı Ernst Bloxun(1885-1977) "Subyekt-Obyekt" adlı əsəri

Video-En.

 

1949

 Gilbert Ryle

 Video-Az.

 

The Concept of Mind

 

Britaniya filosofu, linqvistik fəlsəfənin banilərindən biri, Oksford Universitetinin fəlsəfə professoru, məşhur "Mind" jurnalının baş redaktoru Gilbert Raylın "Şüur anlayışı" adlı əsəri

 Video-En.

 

1949

 

  Talcott Parsons

 Video-Az.

 

 Essays in Sociological Theory, Pure and Applied

 

  Amerikan sosioloqu, Harvard Universitetinin professoru Talkott Parsonsun(1902-1979)(1902-1979) "Xalis və tətbiqi sosiologiya nəzəriyyəsinə dair esselər" adlı əsəri.

 Video-En.

 

 

1949  

  Erich Fromm

 Video-Az.

 

Man-Woman

 

Yəhudi mənşəli Alman-Amerikan filosofu, psixoanalitik, Frankfurt məktəbinin nümayəndəsi, neofreydizmin və neomarksizmin nümayəndələrindən biri Erix Frommun(1900-1980) "Kişi və qadın" adlı əsəri

 Video-En.

 

1949–

50

 Maurice Merleau-Ponty

 Video-Az.


 Conscience et l'acquisition du langage

 

Fransız filosofu, fenomenologiyanın nümayəndəsi  Moris Merlo-Pontinin(1908-1961) "Şüur və  dilin mənimsənilməsi" adlı əsəri    

 Video-En.

 

 

1950  


 

 

1950

  Willard Van Orman Quine

 Video-Az.

 

 Methods of Logic

 

  Amerikan filosofu və mətiqçisi, Harvard Universitetinin professoru, məntiq və fəlsəfə üzrə ilk Rolf Şok mükafatı laereatı Villard Van Orman Kvaynın(1908-2000) "Məntiqin metodları" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1950

 Monroe Beardsley

 Video-Az.

 

 Practical Logic

  Amerika filosofu, Estetika Cəmiyyətinin prezidenti Monrou Biardzlinin (1915-1985)  "Praktik məntiq" adlı əsəri.

 Video-En.

 

 

1950

   Enrico Fermi

Video-Az.

 

 Are we alone in the universe?

 

  İtalya mənşəli dahi Amerika fiziki Enriko Fermi (1901–1954) tərəfindən qoyulan və böyük müzakirələrə səbəb olan sual: "Biz kainatda tək ağıllı və texnoloji sivilizasiyaların edirsiniz?".

Video-En.

 

 

1950

  Norbert Wiener

 Video-Az.

 

 The Human Use of Human Beings

 

  Amerika alimi, "kibernetikanın atası" kimi tanınan Norbert Vinerin(1894-1964) "" adlı əsəri.

 Video-En.

 

 

 

1950  

Niels Bohr

 Video-Az.

 

 On the notions of causality and complementarity

 

Danimarka fiziki, Nobel mükafatı laureatı Nils Borun(1885-1962) "Səbəbiyyət və əlavəlilik anlayışlarına dair" adlı əsəri   

 Video-En.

 

 

1950

  Erwin Schrödinger

 Video-Az.

 

  Space-Time Structure

Alman-Avstriya fizik-nəzəriyyəçisi, Nobel mükafatı lauretı, Berlin, Oksford universitetlərinin professoru, Dublinin Ali Tədqiqatlar İnstitutunun təsisçisi və direktoru, Kvant mexanikasıbın yaradıcılarından biri, materiyanın dalğa nəzəriyyəsinin müəllifi Ervin Şrödingerin(1887-1961) "Məkan-Zaman quruluşu" adlı əsəri.

 Video-En.

 

 

 

1950

  Georges Lemaître

 Video-Az.

 

 The Primeval Atom — an Essay on Cosmogony

 

   Belçika katolik ruhanisi, astronom və riyaziyyatçı, genişlənməkdə olan Kainat nəzəriyyəsinin və Kainatın ilkin atomdan yaranması barədə nəzəriyyənin banisi, Harvard rəsətxanasında Harlou Şepli ilə birlikdə tədqiqatlar aparan və Massaçusets Universitetində elmlər doktoru diplomunu alan, 1960-ci ildən öldüyü günə qədər Papa Elmlər Akademiyasının prezidenti Jorj Lemetrin(1894-1966) "İlkin atom - Kosmologiyaya dair esse" adlı əsəri

 Video-En.

 

1950

  Paul Ricœur

 Video-Az.

  

 Philosophie de la volonté. Tome I : Le volontaire et l'involontaire.

  Fransız filosofu, hermenevtikanın və fenimenologiyanın ən görkəmli nümayəndələrindən biri Pol Rikörün(1913-2005)   "İradənin fəlsəfəsi. I cild: könüllü məcburi" adlı əsəri 

 Video-En.

 

 

1950

  Əhməd bəy Ağaoğlu

 Video-Az.

 

  Sərbəst Fırka Xatirələri

 

  Sorbonna universitetlərində təhsil alan, 1888-1894-cü illərdə Parisdə olarkən fransız filosofu Ernest Renanla şəxsən tanış olan Azərbaycan filosofu, jurnalist, pedaqoq və ictimai xadimi, 1909 cu ildən Istanbul Universitetinin müəllimi, türkçülük idealogiyasının banilərindən biri, Azərbaycan Cümhuriyyəti Milli Məclisinin üzvü, 1919-cu ildə Paris Sülh Konfrasında Azərbaycan nümayəndə heyətinin üzvü, Azərbaycanda Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra Türkiyədə mətbuat bürosunun direktoru,
Türkiyənin "Hakimiyyəti-Milliyə" qəzetinin baş redaktoru və Türkiyə Cümhuriyyətinin banisi Mustafa Kamal Atatürkün yaxın məsləhətçisi
Əhməd bəy Ağayevin
(Əhməd Ağaoğlu)(1869-1939) ölümündən sonra çap olunan "" adlı əsəri.

 Video-En.

 

 

1950

  Bertrand Russell

 Video-Az.

 

 Unpopular Essays

 

  

Britaniya filosofu və riyaziyyatçısı Bertran Rasselin "Qeyri-popular Esse" adlı əsəri

 Video-En.


1950

 Rudolf Carnap.

 Video-Az.

 

 Empiricism, semantics and ontology

 Alman-Amerikan filosofu Rudolf Karnapın(1891-1970) "Empirizm, semantika və ontologiya" məqaləsi

 

 Video-En.

 

1950

 Nicolai Hartmann

Video-Az.

 

 Ontologie. 4 Bände:

4. Philosophie der Natur: Abriß der speziellen Kategorienlehre

 

 

 Alman filosofu Nikolay Hartmanın(1882-1950) dördcildlik "Ontologiya"sının dördüncü cildi: Təbiətin fəlsəfəsi: kateqoriyalar haqqında xüsusi təlimin xülasəsi

Video-En.

 

1950

 Martin Buber

Video-Az.

 

 Zwei Glaubensweisen

 Yəhudu ekzistensial filosof, sionizmin nəzəriyyəçisi, Frankfurt Universitetində iudaizm və etika professoru, Yərusəlim Universitetinin professoru, İzrail Elmlər Akademiyasının ilk prezidenti Martin Buberin "İnamın iki tipi" adlı əsəri

Video-En.

 

1950

  Carl Gustav Jung

 Video-Az.

 Gestaltungen des Unbewussten

 İsveçrə psixoloqu, analitik psixologiyanın banisi   Karl Qustav Yunqun(1875-1961) alman dilində yazdığı "Şüursuzluğun obrazları" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1950

 

 Иосиф Сталин

Video-Az.


 
Марксизм и вопросы языкознания

 

 Sovet İttifaqının rəhbəri Stalinin "Marksizm və dilçilik məsələləri" adlı əsəri

Video-En.

 

 

1951  


 

1951

   André Malraux

 Video-Az.

 

 Les Voix du silence

   Fransız yazıçısı, mədəniyyətşünası və filosofu, Fransada müqavimət hərəkatının öncüllərindən biri, general de Qolun hakimiyyəti dövründə mədəniyyət naziri Andre Malronun (1901-1976) incəsənətin fəlsəfəsinə dair  "Sükutun səsləri" adlı traktatında bədii yaradıcılığın transsendent mahiyyəti təsdiq olunur.

 Video-En.

 

 

1951

  Marshall McLuhan

 Video-Az.

 The Mechanical Bride:

Folklore of Industrial Man

  Kanada-Amerika filosofu, Toronto Universitetinin professoru Marşall Maklühenin(1911-1980) "Mexaniki gəlin: İndustrial insanın folkloru" adlı əsəri. 

 Video-En.

 

1951

Hilary Putnam

 Video-Az.

 

 The Meaning of the Concept of Probability in Application to Finite Sequences

(Harvard Dissertations in Philosophy)

 

Yəhudi mənşəli Amerikan filosofu, Hans Reyxenbaxın tələbəsi, Noam Çomskinin dostu və intellektual opponenti, Harvard Universitetinin professoru, 1976-ci ildə Amerika Fəlsəfə Assosiasiyasının prezidenti, 1960-cı illərdən 1980-ci illərin ortalarına qədər analitik fəlsəfənin aparici nümayəndəsi, sonradan isə onun kəskin tənqidçisi, məntiq və fəlsəfə üzrə Rolf Şok mükafatı laereatı Hilari Patnemin(1926-2016) Harvardda 1951-ci ildə müdafiə etdiyi və ilk dəfə 1990-cı ildə çap olunan "Sonlu ardıcıllığa tətbiq halında ehtimal anlayışının mənası" adlı  fəlsəfə üzrə dissertasiyasının  mətni.

 Video-En.

 

 

 

1951

 Raymond Aron

[ʁɛmɔ̃ aʁɔ̃]

 Video-Az.

  

 Les Guerres en chaîne

 Fransız tarixçisi və sosioloqu, tarixin pozitivist izahının əleyhidarı, tarixin tənqidi fəlsəfəsinin yaradıcılarından biri, industrial cəmiyyət tərəfdarı, siyasi təhlilçi, Fransada konservator və sağların ideoloqu, marksizmin və fransız solçularının tənqidçisi, elmin deideologizasiyasının tərəfdarı və Sartrın marksist ekzistensializminin əleyhidarı, İkinci dünya müharibəsindən öncə Tuluza Universitetində sosial fəlsəfə professoru, müharibə zamanı de Qollun Azad Fransa təşkilatının Londonda La France Libre qəzetinin baş redaktoru, müharibədən sonra Parisdə Milli İdarəçilik Məktəbinin professoru, 1955-1968-ci illərdə Sorbonna Universitetinin, 1970-ci ildən isə Collège de France’ın professoru Raymon Aronun (1905 – 1983) "Fasiləsiz müharibə" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1951

  Gabriel Marcel

 Video-Az.

 

 Le Mystère de l'être, 2 volumes.

  Fransız filosofu və dramaturqu  Qabriel Marselin(1889-1973) iki cildlik "Varlığın sirri" adlı əsəri 

 Video-En.

 

1951

 Nicolai Hartmann

Video-Az.

 

 Teleologisches Denken

  Alman filosofu Nikolay Hartmanın(1882-1950) ölümündən sonra çap olunan "Teleoloji təfəkkür" adlı əsəri

Video-En.

 

 

1951

   Nelson Goodman

 Video-Az.

 

 The Structure of Appearance

   Amerikan filosofu, məntiqçisi və estetiki, analitik fəlsəfənin görkəmli nümayəndəsi, 1940-50-ci illərdə Pensilvaniya Universitetinin, 1966-77-ci illərdə Harvard Universitetinin professoru, 1967-68-ci illərdə Amerika Fəlsəfə Assosiasiyasının prezidenti Nelson Gudmanın(1906-1998) "Təzahürün strukturu" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1951

   Benedetto Croce

 Video-Az.

 

Filosofia, poesia, storia

   İtalyan filosofu Benedetto Kroçenin "Fəlsəfə, poeziya və tarix" adlı əsəri.

 Video-En.

 

1951

  Bertrand Russell

 Video-Az.

 

New Hopes for a Changing World

 

  Britaniya filosofu və riyaziyyatçısı Bertran Rasselin "Dəyişən dünya üçün yeni ümidlər" adlı əsəri

 Video-En.

 

1951

 Jan Łukasiewicz

Video-Az.

 

 Aristotiles syllogistic from the standpoint of modern formal logic

Polşa məntiqçisi, Lvov-Varşava məktəbinin əsas nümayəndələrindən biri, Varşava Universitetinin fəxri professoru, 1945-ci ildən Dublində İrland Kral Akademiyasının professoru Yan Lukaseviçin (1878-1956) ingilis  dilində yazdığı "Aristotelin sillogistiası müasir formal məntiq baxımından" adlı kitabı 

Video-En.

 

 

1951

  Николай Бердяев

 Video-Az.

 

 Царство Духа и царство Кесаря. Париж

 

   Rus filosofu Nikolay Berdyayevin "" adlı əsəri   

 Video-En.

 

 

1951

  Erich Fromm

 Video-Az.

 

  The Forgotten Language: An Introduction to the Understanding of Dreams, Fairy Tales, and Myths

 

  Yəhudi mənşəli Alman-Amerikan filosofu, psixoanalitik, Frankfurt məktəbinin nümayəndəsi, neofreydizmin və neomarksizmin nümayəndələrindən biri Erix Frommun(1900-1980) "Unudulmuş dil: Yuxuların, nağılların və miflərin anlaşılmasına bir giriş" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

    

1951

 Talcott Parsons,  

Edward Shils
 

Video-Az.

 Towards a General Theory of Action

Amerikan sosioloqları - Harvard Universitetinin professoru Talkott Parsonsun(1902-1979) və Çikaqo Universitetinin professoru, srtuktur funksionalizmin nümayəndəsi Eduard Şilsin(1911-1995) "Əməlin ümumi nəzəriyyəsinə dair" adlı əsəri

Video-En.

 

1951

  Stuart Hampshire

 Video-Az.

 

 Spinoza 

 

Britaniya filosofu və ədəbi tənqidçisi, İkinci Dünya Müharibəsindən sonrakı dövrdə əxlaqi və siyasi təfəkkürünün yeni istiqamətini verən antirasionalist Oksford mütəfəkkirlərindən biri, Oksford Universitetinin professoru və universitet administratoru Stuart Nyuton Hampşierin (1914-2004) "" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

 

1951

  Talcott Parsons

 Video-Az.

 

The Social System

 

Amerikan sosioloqu, Harvard Universitetinin professoru Talkott Parsonsun(1902-1979) "Sosial sistem" adlı əsəri  

 Video-En.

 

 

1951

  Michael Polanyi

 Video-Az.

 

The Logic of Liberty

 

  Macar-yəhudi mənşəli ingilis filosofu, qeyri-aşkar bilik ("şəxsiyyət biliyi") konsepsiyasının müəllifi Maykl Polaninin "Azadlığın məntiqi" adlı əsəri  

 Video-En.

 

 

1951  

  Hans Reichenbach

 Video-Az.

 

The Rise of Scientific Philosophy

 

Yəhudi mənşəli Alman-Amerikan filosofu, məntiqi empirizmin nümayəndəsi, Berlin dərnəyinin banisi Hans Reyxenbaxın (1891-1953) "Elmi fəlsəfənin yüksəlişi" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

 

1951

Stanisław Lem

 Video-Az.

 

Astronauci

 

Polyak yazıçısı, fantast, futuroloq, filosof Stanisłav Lemin "Astronavtlar" adlı əsəri  müəllifə ilk ədəbi uğur gətirmişdir.

 Video-En.

 

 

1951

  9th Solvay Conference on Physics. Chair - William Lawrence Bragg (Cambridge)

 Video-Az.

 

L'état solide(The solid state)

 

  Fizikanın fundamental problemlərinin müzakirəsi üçün beynəlxalq Solvey institutları tərəfindən Brüssel şəhərində "Bərk cisimlər" mövzusu üzrə keçirilən 9-cu Solvey konfransının materialları

 Video-En.

 

 

1951

  Hannah Arendt

 Video-Az.

 

  The Origins of Totalitarianism

 

Hanna Arend və ya Arendt Totalitarizmin mənbələri

 Video-En.

 

 

1951

  Albert Camus

 Video-Az.

 

  L’Homme révolté

  Fransız yazıçısı və filosofu, ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatı  Alber Kamyunun(1913-1960)  "Buntçu" adlı əsəri 

 Video-En.


1951

  Carl Gustav Jung

 Video-Az.

 Aion. Beiträge zur Symbolik des Selbst

 İsveçrə psixoloqu, analitik psixologiyanın banisi   Karl Qustav Yunqun(1875-1961) alman dilində yazdığı "Aion. Özgüllüyün simvolikası baədə tədqiqat" adlı əsəri

 Video-En.

 

1951

  Gabriel Marcel

 Video-Az.

 

 Les Hommes contre l'humain

  Fransız filosofu və dramaturqu  Qabriel Marselin(1889-1973) "İnsan cəmiyyətə qarşı" adlı əsəri 

 Video-En.

 

 

1952  


 

 

1952

  Николай Бердяев

 Video-Az.

 

Экзистенциальная диалектика божественного и человеческого. Париж

 

   Rus filosofu Nikolay Berdyayevin "" adlı əsəri   

 Video-En.

 

 

1952

  Sir Peter Frederick Strawson

 Video-Az.

 

 Introduction to Logical Theory

  Britaniya filosofu, Oksford Universitetinin müəllimi Peter Strosonun(1919-2006) "Məntiqi nəzəriyyəyə giriş" adlı əsəri  

 Video-En.

 

 

1952

  Bertrand Russell

 Video-Az.

 

The Impact of Science on Society

 

  

Britaniya filosofu və riyaziyyatçısı Bertran Rasselin "Elmin cəmiyyətə təsiri" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1952

  Claude Lévi-Strauss

 Video-Az.

 

Race et histoire

 

Yəhudi mənşəli fransız filosofu, strukturalizmin nümayəndəsi, struktur antropologiyası məktəbinin banisi Klod Klod Levi-Strosun(1908-2009) "İrq və tarix" adlı əsəri

 Video-En.

 

 

1952

 Martin Buber

Video-Az.

 Bilder von Gut und Bose

 Yəhudu ekzistensial filosof, sionizmin nəzəriyyəçisi, Frankfurt Universitetində iudaizm və etika professoru, Yərusəlim Universitetinin professoru, İzrail Elmlər Akademiyasının ilk prezidenti Martin Buberin "Xüyir və şər obrazları" adlı əsəri

Video-En.

 

1952

  Edgar S. Brightman

 Video-Az.

 

 Persons and Values

 

Amerikan dini filosofu və teoloqu, Boston personalizmi adlandıran cərəyanın nümayəndəsi, Boston Universitetinin fəlsəfə professoru Edqar S. Braytmenin(1884-1953) "Şəxsiyyətlər və dəyərlər" adlı əsəri

 Video-En.